Yaya kaldırımlarına standart geldi
![](https://habersuloglu.com.tr/wp-content/uploads/2023/11/yaya-kaldirimlarina-standart-geldi-xn24hGek.webp)
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı yaya yolları, kaldırımlar ve yürüyüş yollarının tasarım kalitesinin iyileştirilmesine yönelik mevzuat çalışmalarını tamamladı.
Bu kapsamda hazırlanan “Yaya Yolları ve Kaldırımların Tasarım Kuralları Hakkında Yönetmelik” Resmi Gazete’de yayımlandı.
Yönetmelik sayesinde kaldırım ve yaya yolları yapılmadan önce Yönetim tarafından projeler hazırlanacak, böylece hatalı uygulamaların önüne geçilecek ve uygulama kalitesi artırılacak.
Kuralların uygulanmasıyla yaya hareket alanları daha ulaşılabilir hale gelecek, kaldırım ve yaya yollarındaki engel ve engeller ortadan kaldırılacak, yayaların güvenli ve kesintisiz yürümesi sağlanacak.
Tehlikeli yollara yönelik önlemler
En az 2 metre 20 santimetre yüksekliğe kadar yürüyüş alanlarında herhangi bir engel bulunmayacak. Bu yüksekliğin altındaki yaya geçitleri ve merdiven altları uygun tekniklerle kapatılacaktır.
Yaya yollarında çukur ve insanlar için tehlike oluşturacak engellere izin verilmeyecek, düşme riski olan alanlar için korkuluk gibi önlemler alınacak, elektrik kabloları kaldırımda açıkta bırakılmayacak. Yaya yolları ve kaldırımların aydınlatılmasında yönetmelikte belirtilen kurallara uyulacak.
Yönetmelik kapsamında kaldırımda inşaat çalışması yapılması durumunda yayaların tehlikeye atılmaması için önlem alınacak. İnşaat faaliyetlerinin kaldırıma 1,5 metreden daha yakın ve yüksekliği 2,5 metrenin üzerinde yapılması durumunda kaldırım üzerine korumalı geçit inşa edilecek.
Yayaların en büyük sorunlarından biri olan yaya hareket alanlarına araçların park etmemesi için ilgili idare tarafından koruyucu bariyerler yerleştirilecek.
Kaldırımların yüksekliği 15 santimetreyi geçmeyecek
Kaldırımların fiziksel özelliklerini belirleyen yönetmeliğe göre kaldırımların yüksekliği hiçbir yerde 15 santimetreyi geçmeyecek.
Kaldırım genişlikleri, imar planında alanın kullanım amacı ve yol genişliği dikkate alınarak belirlenecektir.
Kaldırımlar, araç yolunu yaya hareket alanından ayıran “yaya emniyet şeridi”, düşey ve yatay yönlerde herhangi bir engel oluşturmayan, kesintisiz ve güvenli ulaşımı sağlayacak “kaldırımsız yürüyüş alanı” olmak üzere üç farklı kısımda değerlendirilecek. yayalar ve mülklerin kaldırımlarla ilişkisini sağlayan “mülkiyet etki şeridi”.
Yaya güvenlik şeridinde bitkilendirme yapılabilecek olup, bu şeride çöp kutusu, elektrik direkleri, tabela ve panolar gibi kentsel donatılar yerleştirilecek.
En dar caddede bile taban net yürüyüş alanı genişliği 1,5 metreden az olmayacak, toplam kaldırım genişliği ise en az 2 metre 25 santimetre olacak.
Millet bahçeleri, parklar ve dinlenme alanlarındaki tali yürüyüş yolları genişliği 1 metre 20 santimetreden az yapılamaz.
Engelliler için yeni kurallar
Yaya hareket alanlarında engelli erişimini kolaylaştıran kaldırım rampaları ve hissedilebilir yüzey uygulamaları yaygınlaştırılacak ve yardımcı sinyal ekipmanları kullanılacaktır.
Kaldırımlarda ve yaya yollarında kaymaz zemin malzemeleri kullanılacaktır. Bakım ve onarımları belediyeler tarafından gerçekleştirilecek.
Şehirlerde egzoz ve gürültü kirliliğinin azaltılması amacıyla kaldırım ve yaya yolları boyunca kesintisiz ağaçlardan oluşan, hem bariyer hem de karbon yutucu görevi görecek, oluşan ısı artışını dengeleyecek mikroklimatik etki sağlayacak yeşil yaya koridorları oluşturulacak. Binalar ve araç trafiği ile şehirlerin peyzajı bu yeşil akslarla iyileştirilecek.
Kaldırımlarda ‘yağmur bahçesi’
Sel ve su baskını riskine karşı yağmur suyu drenajını kolaylaştırıcı tedbirler uygulanacaktır. Yönetmelikte getirilen yenilikler arasında, yağmur sularının toprağa karışmasını sağlamak amacıyla kaldırımların emniyet şeridi üzerine yağmur bahçeleri yapılması da yer alıyor.
Yönetmelik, 1 Temmuz 2024 tarihinden itibaren imar planı olan yerlerde yeni yapılan veya yenilenen kaldırım ve yürüyüş yollarında uygulanacak.